بحثی در جامعه شناسی تاریخی شهری
(دانشگاه تهران – پردیس ارس/ ارشد پژوهش اجتماعی/ فروردین 92 )
کوارتت فضای اجتماعی در شهر شرقی
***
*این مطلب ، فشرده بحث جلسه کلاسی 22-1-92 است در خصوص ماهیت فضای اجتماعی شهری ؛و البته از منظری متمایز و مغفول - جامعه شناسی تاریخی شهری - .تلاش کرده ام ماحصل آن بحث مفصل را مانند همیشه د رقالب دیاگرام نشان دهم .امیدوارم مفید افتد.
جدول 1 :دوگانه شهر غربی / شهر شرقی
|
شهر غربی |
شهر شرقی |
|
یونانی polis |
بین النهرینی |
|
رومی urb / civitas |
هندو چینی |
|
مسیحی civitas |
ایرانی shar |
|
مدرنیته cite /city
|
اسلامی medina |
جدول 2 : کوارتت فضای اجتماعی درشهر شرقی
|
ارگ ( سیاست ) {دولت مرد } [ قدرت ] |
بازار (اقتصاد) { سرمایه دار } [ پول ] |
|
معبد (متافیزیک ) {ر وحانی } [ اعتقاد ] |
مدرسه (فرهنگ ) {نخبه و فرهیخته } [ دانش] |
**با توجه به مفاد این دو جدول پرسش جامعه شناسی تاریخی این است که در شهر شرقی به معنای موسع آن ( از بین النهرینی تا هندو چینی و از ایرانی تا اسلامی ) اجتماع community و عموم public مشتمل بر مردم demos / people و به اصطلاح اسلامی آن ناس یا توده کجا هستند؟ آیا دراین فضا آن ها غایب اند؟ یا به گفته ژاک رانسیر فیلسوف سیاسی معاصر آن ها بخشی از جمعیتی هستند که ANARITHMOI هستند ؛ یعنی به حساب نمی آیند ؟.اگر چنین است - که یحتمل هست – چگونه و چرا چنین واقعیت اجتماعی در شهر شرقی رخ داده و جامعه شناسی شهری معاصر تاکنون آن را تحلیل نکرده است ؟. ما چگونه می توانیم از منظرجامعه شناسی تاریخی شهری این مساله را کاوش کنیم؟.
< برای نمونه تحلیل نگاه شود به :
سید محمود نجاتی حسینی ( 1390 ) جامعه شناسی تاریخی شهر اسلامی ؛ در مجموعه مقالات همایش شهر اسلامی – ایرانی ( تیر ماه 1390 ) تهران ، شهرداری تهران ، نشر طرح آینده ، 1390 ، صص 111-154.> .
***
مباحث درسی و کلاسی +گفتگوها و یادداشت ها و نوشتارها : (استفاده با ذکر منبع مجاز است) 